Τι είναι η Νευροενδοκρινολογία;

Η Νευροενδοκρινολογία είναι μία σχετικά καινούργια επιστήμη, που αναπτύχθηκε στα μέσα του 20ου αιώνα, ως υποτμήμα της Ενδοκρινολογίας και μελετά τις σχέσεις του εγκεφάλου με τις ορμόνες.

Πως επιδρούν οι ορμόνες στον εγκέφαλό μας;

O εγκέφαλος παράγει νευρο-ορμόνες και ως εκ τούτου λειτουργεί ως ένα ενδοκρινικό όργανο. Ταυτόχρονα, οι ορμόνες στο αίμα που παράγονται από τους ενδοκρινείς αδένες, επιδρούν στην εγκεφαλική ανάπτυξη, στη λειτουργία των νευρικών κυττάρων, αλλά και στην συμπεριφορά του ατόμου.

Ποιο είναι το πεδίο της Νευροενδοκρινολογίας;

Αυτές οι δύο λειτουργίες-ρύθμιση της ορμονικής έκκρισης από το νευρικό σύστημα (εγκέφαλο) και τροποποίηση της νευρικής δραστηριότητας από το ενδοκρινολογικό σύστημα – αποτελούν τον βασικό μηχανισμό, που το σώμα μας ελέγχει όλες τις λειτουργίες του, ώστε να επιτυγχάνεται ομοιόσταση, ισορροπία δηλαδή και αρμονία των λειτουργιών του σώματος και ουσιαστικά ορίζουν το πεδίο της επιστήμης της Νευροενδοκρινολογίας.

Τι είναι τα νευροενδοκρινικά κύτταρα;

Νευροενδοκρινικά είναι τα κύτταρα που παράγουν ορμόνες μετά από νευρική διέγερση ή διέγερση από νευροορμόνες.

Ποια όργανα αποτελούνται από νευροενδοκρινικά κύτταρα;

Τα κύτταρα του νευροενδοκρινικού συστήματος εντοπίζονται σε διάφορα σημεία του ανθρώπινου σώματος, είτε ως δομικό κύτταρο των νευροενδοκρινικών οργάνων, όπως η υπόφυση, και ο μυελός των επινεφριδίων, είτε ως αθροίσεις νευροενδοκρινικών κυττάρων, όπως τα παγκρεατικά νησίδια της ενδοκρινούς μοίρας του παγκρέατος (νησίδια του Langerhans), αλλά και ως διάχυτα κατανεμημένα κύτταρα, σε διάφορους ιστούς, όπως ο θυρεοειδής και ο γαστρεντερικός σωλήνας.

Ποιες λειτουργίες του σώματος ελέγχονται νευροενδοκρινικά;

Καθώς τα νευροενδοκρινικά κύτταρα  βρίσκονται σε διάφορα σημεία του ανθρώπινου σώματος, το νευροενδοκρινικό σύστημα ελέγχει έναν τεράστιο εύρος λειτουργιών. Η όρεξη, η δίψα, η αναπαραγωγή, η γαλουχία, η απάντηση στο στρες, η ανάπτυξη, ο μεταβολισμός, η αρτηριακή πίεση, το σάκχαρο, η πέψη, η ομοιόσταση των υγρών και των θρεπτικών συστατικών, η διατήρηση του σωματικού βάρους και της θερμοκρασίας του σώματος είναι μερικές από τις λειτουργίες, που ελέγχει το Νευροενδοκρινικό σύστημα.

Ιατρικές Υπηρεσίες

Στο Ιατρείο μας παρέχεται εξειδικευμένη γνώση για την αντιμετώπιση όλων των παθήσεων του Νευροενδοκρινικού συστήματος. Το τμήμα στελεχώνεται από ενδοκρινολόγο, χειρουργούς, επεμβατικούς ακτινολόγους, ογκολόγους, γενετιστές και εξειδικευμένο νοσηλευτικό προσωπικό, που αναλαμβάνουν την πρόληψη, διάγνωση, θεραπεία και παρακολούθηση των ασθενών, ως διεπιστημονική ομάδα με βάση τα διεθνή πρότυπα.

Σε συνεργασία με το ορμονολογικό εργαστήριο και το τμήμα πυρηνικής ιατρικής πραγματοποιούνται εξειδικευμένες ορμονολογικές εξετάσεις και δυναμικές δοκιμασίες, ενώ το ακτινοδιαγνωστικό τμήμα μας παρέχει έμπειρους νευρο-απεικονιστές και σύγχρονη τεχνολογία, όπως σπινθηρογράφημα MIBG, PET, CT, MRI για την εμπεριστατωμένη διάγνωση και παρακολούθηση σπάνιων και πολύπλοκων περιστατικών. Επιπλέον, για τα γενετικά (οικογενή) σύνδρομα ενδοκρινικής νεοπλασίας, προσφέρουμε γενετικό έλεγχο τόσο στον ασθενή όσο και σε ολόκληρη την οικογένεια.

Για τις θεραπείες που παρέχουμε στους ασθενείς μας χρησιμοποιούμε κορυφαία τεχνολογία, όπως ρομποτικά χειρουργεία, ραδιοϊσοτοπική μοριακή στόχευση, αρτηριακός εμβολισμός, στερεοτακτική ακτινοχειρουργική, χημειοθεραπεία, σύγχρονη φαρμακευτική αγωγή, ακολουθώντας πάντα τις Ελληνικές, Ευρωπαϊκές και διεθνείς οδηγίες.

Τι είναι ο Υποθάλαμος και η Υπόφυση;

Ο υποθάλαμος και η υπόφυση εντοπίζονται στον εγκέφαλο, και συγκεκριμένα στη βάση του κρανίου, πίσω από τα μάτια. Αποτελούν την κεντρική μονάδα συντονισμού του ενδοκρινικού συστήματος και της απάντησης στο στρες και διαθέτουν εξειδικευμένα κύτταρα παραγωγής ορμονών και νευροορμονών, μέσω των οποίων διαμεσολαβούν στην περιφέρεια εντολές, ως απάντηση στα διάφορα ερεθίσματα, που προηγουμένως έχουν επεξεργαστεί. Κάθε κύτταρο παράγει και μία διαφορετική ορμόνη, που έχει συγκεκριμένο ρυθμό έκκρισης.

Ποιες ορμόνες παράγει η υπόφυση;

Η υπόφυση αποτελείται από δύο μέρη, το πρόσθιο ή αδενουπόφυση, που εκκρίνει:

  • την προλακτίνη, υπεύθυνη για την παραγωγή γάλακτος κατά τον θηλασμό,
  • την θυρεοτρόπο ορμόνη (TSH), που ρυθμίζει την παραγωγή των θυρεοειδικών ορμονών από τον θυρεοειδή,
  • την κορτικοτρόφο ορμόνη (ACTH) που ελέγχει την παραγωγή στεροειδών ορμονών από τον φλοιό των επινεφριδίων,
  • την αυξητική ορμόνη (GH), υπεύθυνη για την ανάπτυξη, και
  • τις γοναδοτροπίνες (LH, FSH) που ρυθμίζουν την αναπαραγωγική λειτουργία,

και το οπίσθιο ή νευρουπὀφυση, που εκκρίνει:

  • την αντιδιουριτική ορμόνη (ADH) που ρυθμίζει την ομοιόσταση του νερού και του νατρίου συμπυκνώνοντας τα ούρα και
  • την ωκυτοκίνη, που προωθεί τον τοκετό και την κάθοδο του γάλακτος κατά τον θηλασμό.

Οι υποφυσιακές ορμόνες ελέγχονται από τις ορμόνες του υποθαλάμου.

Ποιες ορμόνες παράγει ο υποθάλαμος;

Ο υποθάλαμος παράγει:

  • Την ντοπαμίνη που αναστέλλει την έκκριση της προλακτίνης,
  • Την εκλυτική ορμόνη της θυρεοτρόπου ορμόνης (TRH), που ρυθμίζει την έκκριση της θυρεοτρόπου ορμόνης (TSH),
  • Την εκλυτική ορμόνη της κορτικοτρόφου ορμόνης (CRH), που διεγείρει την έκκριση της κορτικοτρόφου ορμόνης (ACTH),
  • Την εκλυτική ορμόνη της αυξητικής ορμόνης (GHRH) που διεγείρει την έκκριση της αυξητικής ορμόνης (GH),
  • Την σωματοστατίνη που αναστέλλει την έκκριση της αυξητικής ορμόνης και της θυρεοτρόπου ορμόνης και
  • Την εκλυτική ορμόνη των γοναδοτροπινών (GnRH) που διεγείρει την έκκριση των LH και FSH.

Ποια η λειτουργία του Υποθαλάμου και της Υπόφυσης;

Ο Υποθάλαμος σε συνεργασία με την υπόφυση, αποτελεί το βασικό όργανο ρύθμισης της ομοιόστασης του οργανισμού. Για να το πετύχει αυτό βρίσκεται σε επικοινωνία τόσο με τον υπόλοιπο εγκέφαλο όσο και με την περιφέρεια, αλλά και το εξωτερικό περιβάλλον. Η επικοινωνία αυτή καλύπτεται μέσω του ορμονικού και νευρικού συστήματος.